Lekcja 1, Temat 1
W trakcie

Odpowiedzialność za naruszanie przepisów i zasad bezpieczeństwa i higieny pracy

9 listopada 2026

Lekcja 3 · Odpowiedzialność

Odpowiedzialność za naruszanie przepisów BHP

Wprowadzenie

Za naruszenie przepisów lub zasad BHP odpowiada zarówno pracownik, jak i pracodawca. Rozróżniamy 3 podstawowe rodzaje odpowiedzialności (lub 4 — niektóre źródła wyodrębniają jeszcze odpowiedzialność materialną).

1. Porządkowa (Art. 108 KP)

Dotyczy wszystkich pracowników. Pracodawca może ukarać za naruszenie przepisów BHP:

Upomnienie Najlżejsza forma — ostrzeżenie pisemne
Nagana Stopień średni
Kara pieniężna Do wysokości jednodniowego wynagrodzenia za jedno przewinienie; łącznie nie więcej niż 1/10 wynagrodzenia po potrąceniach

2. Wykroczeniowa (Art. 283 KP)

Dotyczy osób odpowiedzialnych za stan BHP w zakładzie albo kierujących pracownikami w przypadku nieprzestrzegania przepisów lub zasad BHP.

Postępowanie wszczynają i karę grzywny orzekają inspektorzy pracy PIP.

Od 8 lipca 2026 r. nowe widełki: 2 000 – 60 000 zł (było 1 000 – 30 000). Mandat PIP do 5 000 zł (10 000 zł przy recydywie). Max grzywna sądowa: 90 000 zł.

3. Karna (Art. 220 i 221 KK)

Dotyczy osób odpowiedzialnych w zakładzie pracy za BHP, które nie dopełniają obowiązków, narażając przez to pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo:

Art. 220 § 1 KK — narażenie pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu: pozbawienie wolności do lat 3
Art. 220 § 2 KK — działanie nieumyślne: grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do roku
Art. 221 KK — niezawiadomienie o wypadku przy pracy lub chorobie zawodowej, niesporządzenie dokumentacji: grzywna do 180 stawek dziennych lub ograniczenie wolności
Tekst jednolity Kodeksu karnego: Dz.U. 2025 poz. 383, ze zm.

Szybkie pytanie — Kara grzywny PIP

Jakie są nowe widełki kary grzywny za wykroczenia przeciwko prawom pracownika od 8 lipca 2026 r.?